آیا می دانید؟

نورانی ترین ستاره ثابت "شعرای یمانی" یا ستاره "سیروس" نام دارد. واژه سیروس ریشه یونانی دارد و به معنی "تابان" است. فقط ستاره های خیلی درخشان نام های خاص دارند. برای نام گذاری بقیه ستاره ها از حروف الفبای یونانی استفاده می شود. به این ترتیب که نورانی ترین ستاره یک صورت فلکی را با نخستین حرف یعنی آلفا و دومین ستاره پرنور را با حرف دوم یعنی بتا و سومین ستاره پرنور را با سومین حرف یعنی گاما و به همین ترتیب تا آخر.... نام گذاری می کنند.

دب اکبر ursa major

هفت ستاره پرنور ، نقش دب اکبررا پدید می آورند. آب گردان یا ملاقه هم اسامی دیگر این هفت ستاره است. چهار ستاره که کاسه را تشکیل می دهند با نام های دوبه ، مراق ، فخذ و مغرز معروف اند که همگی اسامی عربی اند. دب به معنای خرس است مراف به معنی گرده و فخذ و مغرز به ترتیب ران و بن دم خرس اند. ستاره های دسته ملاقه به نام های قائد ، عناق و جون موسوم اند که باز نام های عربی به معنای جلودار و بزغاله اند و معنای دقیق جون مشخص نیست. در نزدیکی عناق ستاره کوچک سها قرار دارد. این دو ستاره را اسب و سوار می نامیدند.

برای رصد ستارگان چه ارتفاعی مناسب است ؟

فکر می کنید چرا اخترشناسان برای رصد به ارتفاعات می روند ؟ اگر یکی از دلایل را نزدیکی بیشتر به ستارگان بیان کنید، باید بدانید که پاسخ فوق العاده بی ربطی داده اید؛ چرا که اگر این ستاره شناس ما ، برای نزدیک تر شدن به ستاره ها تا سیاره پلوتو که دورترین سیاره منظومه شمسی هست هم سفر کند باز صورت های فلکی را به همان شکل آشنای آسمان زمین می بیند. چرا که سیاره پلوتو که دورترین سیاره منظومه شمسی است فقط 5 ساعت نوری از زمین فاصله دارد در حالی که نزدیک ترین ستاره ای که بخواهیم رصد کنیم از زمین 3/4 سال نوری فاصله دارد.( به تفاوت ساعت و سال توجه کردید؟) برای همین اگر اختر شناس برای رصد به یکی از سیارات بیرونی منظومه شمسی هم سفر کند (تغییر ارتفاع با ابعاد زمینی را گرفتید دیگه) باز صورت های فلکی را به همان شکل آشنای آسمان زمین می بیند و حتی در پلوتو هم درخشندگی ستاره ها و طرح ظاهری انها تفاوت چندانی با زمین ندارد.

صورت فلکی - CONSTELLATION

شکل ها و انگاره هایی که بر اساس موقعیت ستارگان در فضا تصور میشود را صورت فلکی می گویند، در واقع صورت فلکی به بخشی ار آسمان اطلاق می شود که در مرحله اول اشکالی را تداعی می کند که هزاران سال پیش برای اولین بار مورد توجه انسان های باستانی قرار گرفته است. پیشینیان ما برای آنها افسانه ها ساختند و نام خدایان و قهرمانان و جانوران را به آنها دادند. بعضی از صورت های فلکی مثل عقرب یا اسد با نام خود هماهنگ اند ولی در برخی دیگر به زحمت می توان رابطه ای میان شکل و نام آنها یافت. برخی هم که در سالهای اخیر نام گذاری شده اند نام برخی اختراعات نظیر میکروسکوپ و تلسکوپ را دارند. امروزه 88 صورت فلکی می شناسیم.
نام صورت های فلکی:
اجاق (فورناکس) - اریدانوس(رودخانه) - اریون(شکارچی آسمان یا جبار) - اژدها(تنین) - اسد(شیر) -آفتاب پرست - اکتانت(هشت گوش) - امراه المسلسله(آندرومدا) - بادبان - برساوش(پرزئوس) - پرگار- پگاسوس(فرس اعظم یا اسب اعظم) - پیکرساز(حجار) - تاج ، شمالی - تاج ، جنوبی - تازیها - تخته کوه - تک شاخ - تلسکوپ - تلمبه - تور- ثور(گاو)- جام- جدی(بز)- جوزا(دو پیکر)- حمل(بره)- خدنگ(سهم)- خرگوش- دب اصغر(خرس کوچک)- دب اکبر(خرس بزرگ)- درنا- دلفین- دلو- راهنما- روباهک- زاویه یاب- زرافه- زورق(عوا)- ساعت پاندولی- سپر- سرخ پوست- سرطان(خرچنگ)- سکان- سنبله(خوشه)- سیاه گوش- شمشیرماهی- شیرکوچک- صلیب جنوبی- طاووس- طوقان- عقاب- عقرب(کژدم)- فونیکس(مرغ آتشین)- قطب نمای کشتی(سکستان)- قفوس(قیفاووس)- قلم حجاری- قنطار- قو- قوس(کمان)- کاسیوپا(ذات الکرسی)- کبوتر- کره اسب(قطعه الفرس)- کشتی- دم کلاغ- کلب اصغر(سگ کوچک)- کلب اکبر(سگ بزرگ)- گرگ- گونیا- گیسو- لیر- مار- مارآبی شمالی(اکلیل شمالی)- مار آبی، کوچک- مارگیر- مارمولک- ماهی- ماهی پرنده- ماهی جنوبی- مثلث- مثلث جنوبی- محراب- مرغ بهشتی- مگس- میزان(ترازو)- میکروسکوپ- نقاش(سه پایه نقاشی)- نهنگ- هرکول