قمر کالیستو - callisto

کالیستو بیرونی ترین قمر از اقمار گالیله است وبه همین دلیل تا اندازه‌ای از اثرات ذرات نیرومند و یا تشعشعات حرارتی مشتری در امان است. شعاع این قمر حدود 2500 کیلومتر است و از این بابت کم چگالترین قمر گالیله به شمار می‌آید. ساختمان درونی کالیستو ساده‌تر از گانیمد است و پوسته آن از یک لایه سنگ و یخ به ضخامت حدود 300 کیلومتر تشکیل یافته و در زیر آن توده‌ای از آب انباشته گردیده و در میان آن هسته‌ای از مواد سیلیکاته بنام توده مرکزی جای گرفته است. پوسته یخی کالیستو با بیش از 4 هزار میلیون سال عمر ، یکی از قدیمی ترین اجرام منظومه شمسی است.

قمر گانیمد ganymede

قمر گانیمد که میان قمرهای اروپا و کالیستو قرار گرفته ، بزرگترین قمر مشتری است. شعاعی معادل 2635 کیلومتردارد و یکی از بزرگترین قمرهای منظومه شمسی است که بوسیله تلسکوپ بخوبی دیده می شود. این قمر از سنگ و از یخ آب تشکیل یافته و پوسته ای از یخ و مواد سنگی پیرامون توده سیلیکاته درونی آن فرا گرفته است. و نشانه ای از جو در پیرامون آن دیده نمی شود.

قمر اروپا europa

قمر اروپا با شعاع 1525 کیلومتر کوچکترین قمر گالیله (چهار قمر بزرگ مشتری) بشمار می آید. بین یو و گانیمد واقع شده است. سطح آن تقریباً سفید و هموار است و نشانه‌ای از آتشفشان و گودال های ناشی از برخورد شهاب در آن دیده نمی‌شود .قمر اروپا شباهتی با قمر یو ندارد. پوسته هموار و تقریباً صاف اروپا این تصور را ایجاد می‌کند که سطح قمر مزبور را پوسته‌ای از یخ به ضخامت حدود 100 کیلومتر فرا گرفته و یا پستیهای آن را آب یخ بسته‌ای پوشانیده و ظاهراً ناهمواریها را مخفی ساخته است.

قمر یو ( IO) مشتری

این قمر یکی از چهار قمر بزرگ و درونی ترین قمر مشتری است . شعاع آن 1820 کیلومتر و رنگ آن قرمز مایل به نارنجی است. همواره هدف بمباران الکترون ها و پروتون های و ذرات پرتوان گسیل شده از مشتری بوده و به همین دلیل سطحی هموار دارد. آیو فعال ترین قمر آتشفشانی در منظومه شمسی است. سطح آن پوشیده از قطعات دی اکسید گوگرد منجمد است. جو آیو مرکب از ابرهای سدیم و پتاسیم و منیزیم است. منشا ایجاد این جو فوران دی اکسیدگوگرد از آتشفشان ها ، تبخیر یخ ریزه های سطح قمر در مناطق رو به خورشید و مواد کنده شده از سطح قمر به وسیله ذرات پرانرژی مغناطیس کره مشتری است . اندازه جو کوچک و تنها به اندازه 5/1 برابر قطر قمر و ناهمگون است یعنی در برخی نواحی ، چگالی آن هزار برابر چگالی مناطق دیگر است.

قمرهای بزرگ مشتری

مشتری چهار قمر بزرگ دارد که کشف آنها در سال 1610 میلادی توسط گالیله صورت گرفت. البته کشف اولیه این قمرها توسط سیمون ماریوس قبلا انجام پذیرفته بود. اما چون گالیله در جهت شناسایی این قمرها کوشش زیادی کرد این قمرها را قمرهای گالیله می نامند . این قمرها را می توان با دوربین های معمولی نیز در اطراف مشتری مشاهده کرد. یو و اروپا و گانیمد و کالیستو اسامی این قمرها هستند.

مشتری

مشتری بزرگترین سیاره منظومه شمسی حدودا 11 برابر قطر زمین قطر و 318 برابر جرم زمین ، جرم دارد.با وجود جرم زیاد، دارای چگالی کمی می‌باشد متوسط چگالی آن ۱٫۳ گرم در سانتیمترمکعب می‌باشد یعنی اندکی بیشتر از چگالی آب. زیرا سیاره در واقع گوی غول پیکری از مخلوط گاز و مایع است ، احتمالا مشتری دارای هسته‌ای سنگی است. هسته احتمالا ترکیبی مشابه هسته زمین اما ۲۰ تا ۳۰ برابر سنگین‌تر می‌باشد اما قسمت اعظم این سیاره از مواد سبک تر گازی شکل تشکیل شده است . بیشتر ماده مشتری متشکل از هیدروژن (86 درصد)و هلیم ( 14 درصد) است . اما متان ، آمونیاک و بخار آب نیز در آن وجود دارد. نیروی گرانش قوی سیاره ، ماده آن را چنان درهم فشرده است که رفتار ماده بیشتر به رفتار مایع می ماند تا گاز. فقط در مناطق بیرونی تر سیاره می توان لایه های رنگارنگ گازهای غلیظ را یافت . سطح سیاره از ابرهای ضخیم زرد، قرمز، قهوه‌ای و سفید رنگ پوشیده شده است. از داخل تلسکوپ قرص سیاره به صورت دایره ای پخ شبیه بیضی دیده می شود و علت آن نیز برمی گردد به سرعت چرخش زیاد آن . مشتری با سرعت زیادی می چرخد و این نیروی گریز از مرکز در نواحی استوایی آن است که باعث می شود سیاره از حالت کروی خارج شود. مشتری از تمام سیارات منظومه شمسی سریع تر می چرخد ؛ بنابراین کوتاه ترین روز و شب را دارد و همین چرخش سریع ، الگوهای جوی خاصی در جو آن ایجاد می کند . نمایان ترین الگوهای جوی مشتری قطاری از ابرهای رنگارنگ است که به موازات استوا دیده می شوند. در میان این نوارهای رنگارنگ ، گرداب ها و پیچ و خم هایی خودنمایی می کنند. این چرخه های جوی غالبا به شکل بیضی هستند. نوارهای رنگارنگ مشتری هریک با سرعتی خاص حرکت می کنند و جهت گردش شان نیز مخالف هم است. گرداب های کوچک و بزرگ در میانه دو نواری که مخالف هم حرکت می کنند به وجود می آیند که با سرعت بیشتر از 400 کیلومتر در ساعت حرکت می کنند. بارزترین جلوه سطح مشتری لکه بزرگ قرمز آن می‌باشد که توده گاز چرخانی است که شباهت به گردباد دارد. قطر این لکه سه برابر قطر زمین است.مشتری دارای حداقل ۶۳ قمر است که ۱۶ قمر آن قطری بیش از ۱۰ کیلومتر دارند. چهار قمر از بزرگترین قمرهای مشتری به ترتیب فاصله از این سیاره عبارتند از: آیو ، اروپا ، گانیمد ، کالیستو